Przyszłość nie jest zagadką
Jakich umiejętności będzie potrzebował rynek pracy za kilka lat? Co warto studiować i gdzie szukać swojej zawodowej drogi? Śląskie już dziś przygotowuje się na te zmiany. A młodzi mieszkańcy regionu będą mogli zmierzyć się z pytaniami o przyszłość także w nietypowej formule – mobilnego escape roomu kampanii „JaTU – TyTU”. Wybór studiów to dziś coś więcej niż decyzja o kierunku kształcenia. Technologie rozwijają się szybko, zmieniają się zawody i oczekiwania pracodawców, a część kompetencji, które jeszcze kilka lat temu miały znaczenie przede wszystkim w wyspecjalizowanych branżach, staje się potrzebna w niemal całej gospodarce. W województwie śląskim ma to szczególne znaczenie. Transformacja regionu oznacza stopniową zmianę jego gospodarczego profilu, rozwój nowych technologii i specjalizacji oraz powstawanie nowych możliwości zawodowych. Dla młodych ludzi to szansa, by nie tylko obserwować tę zmianę, ale aktywnie w niej uczestniczyć.
Śląskie patrzy do 2050 roku
Decyzje o studiach podejmowane są dziś, ale ich skutki sięgają wielu kolejnych lat. Dlatego Województwo Śląskie z podmiotami, które pracują w ramach Obserwatoriów Innowacji, analizuje nie tylko bieżące potrzeby rynku pracy, lecz także technologie, które mogą kształtować gospodarkę regionu w znacznie dłuższej perspektywie. Służy temu m.in. „Foresight Technologii Województwa Śląskiego 2050” - proces który aktualizuje obecnie identyfikację kierunków rozwoju technologicznego, potencjalne szanse i ryzyka oraz scenariusze przyszłości regionu. W lipcu 2026 roku opublikowano pierwszą część opracowania - „Krajobraz technologiczny regionu - stan i potencjał rozwoju technologicznego”. Dokument diagnozuje obecny potencjał technologiczny województwa i wskazuje obszary, które mogą mieć znaczenie dla dalszej transformacji gospodarczej i społecznej. Kolejne etapy foresightu mają prowadzić do wyłonienia technologii priorytetowych oraz opracowania scenariuszy rozwoju województwa w perspektywie do 2050 roku. To ważny kontekst dla młodych mieszkańców. Kierunki studiów wybierane dziś będą prowadzić na rynek pracy, który za kilka czy kilkanaście lat może wyglądać zupełnie inaczej. Foresight pomaga więc spojrzeć dalej niż na najbliższą rekrutację: pokazuje, w jakich obszarach Śląskie chce rozwijać swój potencjał.
Jakich kompetencji potrzebujemy
Kolejnym krokiem jest odpowiedź na pytanie, jakich zawodów i kompetencji będzie potrzebował region, by ten potencjał rzeczywiście wykorzystać. Wojewódzki Urząd Pracy w Katowicach (WUP) opracował Model prognozowania i monitorowania zmian na rynku pracy w województwie śląskim, którego zadaniem jest identyfikowanie luk kompetencyjnych w strategicznych branżach regionu i administracji publicznej w perspektywie do 2030 roku. Wyniki mają służyć m.in. lepszemu dostosowywaniu oferty edukacyjnej i szkoleniowej do rzeczywistych potrzeb rynku pracy. To obszerne przedsięwzięcie badawcze. Efektem są listy kompetencji, których może brakować do 2030 roku w dziesięciu strategicznych obszarach technologicznych oraz administracji publicznej. Analizowane są m.in. technologie dla medycyny, energetyki i ochrony środowiska, technologie informacyjne i telekomunikacyjne, logistyka i transport, przemysł maszynowy i motoryzacyjny, nanotechnologie, technologie lotnicze i przemysł kosmiczny oraz technologie dla przemysłu surowcowego. To właśnie w tych obszarach w kolejnych latach będą spotykać się dwa procesy: transformacja gospodarki regionu oraz decyzje edukacyjne i zawodowe podejmowane dziś przez młodych mieszkańców.
Nie tylko wiedza techniczna
Diagnoza WUP zwraca uwagę na coś jeszcze. Kompetencje przyszłości nie ograniczają się do znajomości konkretnych technologii. W badaniu analizowano wiedzę i umiejętności zawodowe, ale także kompetencje społeczne oraz cechy osobiste potrzebne do funkcjonowania w zmieniającym się środowisku pracy. Oznacza to, że obok specjalistycznej wiedzy coraz większego znaczenia nabierają umiejętność rozwiązywania problemów, analiza informacji, współpraca, komunikacja, gotowość do uczenia się czy otwartość na zmiany. Przykładowo na liście dotyczącej administracji publicznej znalazły się m.in. praca z danymi, myślenie analityczne, współpraca, komunikatywność, kreatywność i gotowość do dalszego rozwoju zawodowego. To ważna wskazówka także dla osób stojących przed wyborem studiów. Liczy się nie tylko to, czego będziemy się uczyć, ale również jakie umiejętności będziemy potrafili dzięki temu rozwijać.
Studia jako część zmiany
Śląskie uczelnie już dziś rozwijają ofertę w obszarach odpowiadających wielu z tych procesów. Sztuczna inteligencja, analiza danych, automatyka, technologie medyczne, energetyka, nowe media czy rozwiązania związane ze środowiskiem coraz częściej pojawiają się w nowych kierunkach, specjalnościach i programach kształcenia. Nie oznacza to oczywiście, że istnieje jeden „właściwy” kierunek przyszłości. Transformujący się region potrzebuje zarówno inżynierów i specjalistów IT, jak i lekarzy, ekonomistów, projektantów, ekspertów od środowiska, logistyki czy komunikacji. Coraz ważniejsze będzie natomiast świadome łączenie własnych zainteresowań i predyspozycji z wiedzą o tym, jak zmienia się otoczenie. I właśnie wokół takiego myślenia rozwijany jest projekt „Wsparcie Procesu Sprawiedliwej Transformacji poprzez Promocję Edukacji Wyższej”, realizowany przez Województwo Śląskie wraz z uczelniami i partnerami. Zajęcia w szkołach i na uczelniach, EduPromoDay, spotkania z ekspertami i pracodawcami oraz działania kierowane bezpośrednio do młodych ludzi mają wspólny cel: pokazać, że wraz z transformacją regionu pojawiają się nowe możliwości edukacyjne i zawodowe.
Wybrane kierunki przyszłości można poznać na stronie projektu
A gdyby o przyszłości opowiedzieć… zagadką?
Kolejnym elementem kampanii jest mobilny escape room, który pojawi się w wybranych miastach województwa. Zamiast wykładu – zadanie do rozwiązania. Zamiast długiej prezentacji – działanie, współpraca i podejmowanie decyzji. Taka formuła dobrze pasuje do kompetencji, o których coraz częściej mówią również pracodawcy: logicznego myślenia, pracy zespołowej, komunikacji, kreatywności czy działania w nowych i nieoczywistych sytuacjach. Escape room nie ma podpowiadać uczestnikom jednego zawodu ani wskazywać jednego kierunku studiów. Ma być pretekstem do zadania sobie pytania: w czym jestem dobry, czego chcę się nauczyć i jak mogę wykorzystać swoje możliwości w zmieniającym się regionie? To także sposób na pokazanie młodym ludziom, że rozmowa o edukacji wyższej i przyszłym rynku pracy nie musi zaczynać się od tabel, statystyk czy katalogów kierunków. Może zacząć się od gry.
Odkryj możliwości w swoim mieście
Mobilny escape room kampanii „JaTU – TyTU” odwiedzi wybrane miasta regionu. Udział będzie okazją nie tylko do wspólnej zabawy, lecz także do poznania idei projektu i możliwości, jakie młodym mieszkańcom daje zmieniające się Śląskie. Zapraszamy do:
- • Bielsko-Biała, Plac Ratuszowy – 5-6.10
- • Rybnik, Rynek – 7-8.10
- • Tychy, Plac Baczyńskiego – 9-10.10
- • Jaworzno, Rynek Główny – 11-12.10
- • Katowice, Plac przed Dworcem PKP – 13-14.10
- • Gliwice, Urząd Miasta – 15-16.10
- • Bytom, Rynek –17-18.10
Codziennie 11:00–16:00
Przyszłość może być pełna zagadek – ale coraz więcej odpowiedzi można znaleźć właśnie tutaj, w Śląskiem.
Kampania “Ja TU, Ty TU” jest elementem projektu "Wsparcie procesu sprawiedliwej transformacji poprzez promocję edukacji wyższej", finansowanego z Funduszy Europejskich, a realizowanego przez Samorząd Województwa Śląskiego we współpracy z uczelniami regionu.